Click here to return to Home  
Völundarkviða

Frá Völundi

Níðaður hét konungur í Svíþjóð. Hann átti tvo sonu og eina dóttur. Hún hét Böðvildur. Bræður vóru þrír, synir Finnakonungs. Hét einn Slagfiður, annar Egill, þriðji Völundur. Þeir skriðu og veiddu dýr. Þeir kómu í Úlfdali og gerðu sér það hús. Þar er vatn er heitir Úlfsjár. Snemma um morgun fundu þeir á vatnsströndu konur þrjár, og spunnu lín. Þar vóru hjá þeim álftarhamir þeirra. Það vóru valkyrjur. Þar vóru tvær dætur Hlöðvés konungs, Hlaðguður svanhvít og Hervör alvitur, in þriðja var Ölrún Kjársdóttir af Vallandi. Þeir höfðu þær heim til skála með sér. Fékk Egill Ölrúnar en Slagfiður Svanhvítrar, en Völundur Alvitrar. Þau bjuggu sjö vetur. Þá flugu þær að vitja víga og kómu eigi aftur. Þá skreið Egill að leita Ölrúnar en Slagfiður leitaði Svanhvítrar en Völundur sat í Úlfdölum. Hann var hagastur maður svo að menn viti í fornum sögum. Níðuður konungur lét hann höndum taka svo sem hér er um kveðið:

1. Meyjar flugu sunnan

myrkvið í gögnum,

alvitur ungar

örlög drýgja.

Þær á sævarströnd

settust að hvílast,

drósir suðrænar,

dýrt lín spunnu.

2. Ein nam þeirra

Egil að verja,

fögur mær fira,

faðmi ljósum.

Önnur var Svanhvít,

svanfjaðrar dró,

en in þriðja

þeirra systir

varði hvítan

háls Völundar.

3. Sátu síðan

sjö vetur að það

en inn átta

allan þráðu

en inn níunda

nauður um skildi.

Meyjar fýstust

á myrkvan við,

alvitur ungar,

örlög drýgja.

4. Kom þar af veiði

veðureygur skyti,

Slagfiður og Egill

sali fundu auða,

gengu út og inn

og um sáust.

5. Austur skreið Egill

að Ölrúnu

en suður Slagfiður

að Svanhvítu,

en einn Völundur

sat í Úlfdölum.

6. Hann slá gull rautt

við gim fástan,

lukti hann alla

lind baugum vel.

Svo beið hann

sinnar ljóssar

kvonar ef honum

koma gerði.

7. Það spyr Níðuður,

Njára dróttinn,

að einn Völundur

sat í Úlfdölum.

Nóttum fóru seggir,

negldar vóru brynjur,

skildir bliku þeirra

við inn skarða mána.

8. Stigu úr sölum

að salar gafli,

gengu inn þaðan

endlangan sal;

sáu þeir á bast

bauga dregna,

sjö hundruð allra,

er sá seggur átti.

9. Og þeir af tóku

og þeir á létu,

fyr einn utan,

er þeir af létu.

10. Kom þar af veiði

veðureygur skyti,

Völundur líðandi

um langan veg.

Gekk brúnnar

beru hold steikja,

ár brann hrísi

allþurr fura,

viður inn vindþurri,

fyrir Völundi.

11. Sat á berfjalli,

bauga taldi,

álfa ljóði,

eins saknaði;

hugði hann að hefði

Hlöðvés dóttir,

alvitur unga,

væri hún aftur komin.

12. Sat hann svo lengi

að hann sofnaði;

og hann vaknaði

viljalaus;

vissi sér á höndum

höfgar nauðir

en á fótum

fjötur um spenntan.

Völundur kvað:

13. Hverjir eru jöfrar

þeir er á lögðu

bestibyrsíma

og mig bundu?

14. Kallaði nú Níðuður

Njára dróttinn:

Hvar gastu, Völundur,

vísi álfa,

vora aura

í Úlfdölum?

Gull var þar eigi

á Grana leiðu,

fjarri hugða eg vort land

fjöllum Rínar.

Völundur kvað:

15. Man eg að vér meiri

mæti áttum

er vér heil hjú

heima vórum:

Hlaðguður og Hervör

borin var Hlöðvé

kunn var Ölrún

Kjárs dóttir.

16. [Úti stendur kunnig

kvon Níðaðar],

hún inn um gekk

endlangan sal,

stóð á gólfi,

stillti röddu:

Er-a sá nú hýr

er úr holti fer.

Níðuður konungur gaf dóttur sinni Böðvildi gullhring þann er hann tók af bastinu að Völundar, en hann sjálfur bar sverðið er Völundur átti. En drottning kvað:

17. Tenn honum teygjast

er honum er téð sverð

og hann Böðvildar

baug um þekkir.

Ámun eru augu

ormi þeim inum frána.

Sníðið ér hann

sina magni

og setjið hann síðan

í Sævarstöð.

Svo var gert, að skornar vóru sinar í knésbótum og settur í hólm einn er þar var fyrir landi, er hét Sævarstaður. Þar smíðaði hann konungi alls kyns gersimar. Engi maður þorði að fara til hans nema konungur einn.

Völundur kvað:

18. Skín Níðaði

sverð á linda,

það er eg hvessta

sem eg hagast kunna

og eg herðag

sem mér hægst þótti.

Sá er mér fránn mækir

æ fjarri borinn,

Sékk-a eg þann Völundi

til smiðju borinn

Nú ber Böðvildur

brúðar minnar

bíðk-a eg þess bót

bauga rauða.

19. Sat hann, né hann svaf, ávallt

og hann sló hamri;

vél gerði hann heldur

hvatt Níðaði.

Drifu ungir tveir

á dýr sjá,

synir Níðaðar,

í Sævarstöð.

20. Kómu þeir til kistu,

kröfðu lukla,

opin var illúð

er þeir í sáu.

Fjöld var þar menja

er þeim mögum sýndist

að væri gull rautt

og gersimar.

Völundur kvað:

21. Komið einir tveir,

komið annars dags;

ykkur læt eg það gull

um gefið verða.

Segið-a meyjum

né salþjóðum,

manni öngum,

að ið mig fyndið.

22. Snemma kallaði

seggur [á] annan,

bróðir á bróður:

Göngum baug sjá!

23. Kómu til kistu,

kröfðu lukla,

opin var illúð

er þeir í litu.

24. Sneið af höfuð

húna þeirra

og undir fen fjöturs

fætur um lagði

en þær skálar,

er und skörum vóru,

sveip hann utan silfri,

seldi Níðaði.

25. En úr augum

jarknasteina

sendi hann kunnigri

kván Níðaðar,

en úr tönnum

tveggja þeirra

sló hann brjóstkringlur

sendi Böðvildi.

26. Þá nam Böðvildur

baugi að hrósa

- - -

- - -

er brotið hafði:

Þorig-a eg að segja

nema þér einum.

Völundur kvað:

27. Eg bæti svo

brest á gulli

að feður þínum

fegri þykir

og mæður þinni

miklu betri

og sjálfri þér

að sama hófi.

28. Bar hann hana bjóri

því að hann betur kunni

svo að hún í sessi

um sofnaði.

Nú hefi eg hefnt

harma minna

allra nema einna

íviðgjarna.

29. Vel eg, kvað Völundur,

verða eg á fitjum

þeim er mig Níðaðar

námu rekkar.

Hlæjandi Völundur

hófst að lofti,

grátandi Böðvildur

gekk úr eyju,

tregði för friðils

og föður reiði.

30. Úti stendur kunnig

kvon Níðaðar

og hún inn um gekk

endlangan sal.

En hann á salgarð

settist að hvílast.

Vakir þú, Níðuður

Njára dróttinn?

Níðuður kvað:

31. Vaki eg ávallt

viljalaus,

sofna eg minnst

síst mína sonu dauða;

kell mig í höfuð,

köld eru mér ráð þín,

vilnumk eg þess nú

að eg við Völund dæma.

32. Seg þú mér það, Völundur,

vísi álfa,

af heilum hvað varð

húnum mínum.

Völundur kvað:

33. Eiða skaltu mér áður

alla vinna,

að skips borði

og að skjaldar rönd,

að mars bægi

og að mækis egg

að þú kvelj-at

kvon Völundar

né brúði minni

að bana verðir,

þótt vér kvon eigim,

þá er þér kunnið,

eða jóð eigim

innan hallar.

34. Gakk þú til smiðju

þeirrar er þú gerðir,

þar finnur þú belgi

blóði stokkna;

sneið eg af höfuð

húna þinna

og und fen fjöturs

fætur um lagðag.

35. En þær skálar,

er und skörum vóru,

sveip eg utan silfri,

senda eg Níðaði;

en úr augum

jarknasteina

senda eg kunnigri

kvon Níðaðar,

en úr tönnum

tveggja þeirra

sló eg brjóstkringlur,

senda eg Böðvildi.

36. Nú gengur Böðvildur

barni aukin,

einkadóttir

ykkur beggja.

Níðuður kvað:

37. Mæltir-a þú það mál

er mig meir tregi

né eg þig vilja, Völundur,

verr um níta.

Er-at svo maður hár

að þig af hesti taki

né svo öflugur

að þig neðan skjóti

þar er þú skollir

við ský uppi.

38. Hlæjandi Völundur

hófst að lofti

en ókátur Níðuður

sat þá eftir.

Níðuður kvað:

39. Upp rístu, Þakkráður,

þræll minn besti

bið þú Böðvildi,

meyna bráhvítu,

ganga fagurvarin

við föður ræða.

40. Er það satt, Böðvildur,

er sögðu mér.

Sátuð ið Völundur

saman í hólmi?

Böðvildur kvað:

41. Satt er það, Níðuður,

er sagði þér.

Sátum við Völundur

saman í hólmi

eina ögurstund,

æva skyldi.

Eg vætur honum

vinna kunnag,

eg vætur honum

vinna máttag.

Home

©1997-2009 Skergard

To return to the main page, please click on the Logo.